Στις 29 Οκτωβρίου 2025, η οργάνωση Aegean Boat Report προχώρησε σε δημόσια καταγγελία σχετικά με την επαναπροώθηση, κατά την 25η Οκτωβρίου, 34 Αφγανών, συμπεριλαμβανομένων 11 παιδιών, από τη θαλάσσια περιοχή του νησιωτικού συμπλέγματος των Οινουσσών προς τα τουρκικά χωρικά ύδατα, με τη συμμετοχή των ελληνικών Αρχών.
«Κατά τις πρώτες πρωινές ώρες της 25ης Οκτωβρίου, μια λέμβος που μετέφερε 34 άτομα, ανάμεσά τους 11 μικρά παιδιά, αναχώρησε από το Καραμπουρούν της Τουρκίας. Προορισμός τους ήταν το μικρό ελληνικό νησί Πασάς (σ.σ.: το ανατολικότερο νησί των Οινουσσών), βορειοανατολικά της Χίου», ανέφερε η οργάνωση στην παρέμβασή της, προσθέτοντας: «Βαθιά μέσα στα ελληνικά χωρικά ύδατα, η λέμβος τους εντοπίστηκε και αναχαιτίστηκε από σκάφος του ελληνικού Λιμενικού. Άνδρες με καλυμμένα τα χαρακτηριστικά των προσώπων τους σε φουσκωτό (RIB), το οποίο ξεκίνησε από το σκάφος του Λιμενικού, τους απείλησαν με πρόταξη όπλου, διατάζοντάς τους να παραδώσουν όλα τους τα υπάρχοντα, τις τσάντες τους, τα έγγραφά τους – και κυρίως τα κινητά τους. Όσοι δεν υπάκουσαν αμέσως ή διαμαρτυρήθηκαν ξυλοκοπήθηκαν άγρια, ανεξαρτήτως φύλου. Η μηχανή [της λέμβου με τους πρόσφυγες] αφαιρέθηκε και πετάχτηκε στη θάλασσα. Ένα σχοινί δέθηκε στην πλώρη και το σκάφος ρυμουλκήθηκε πίσω στα τουρκικά ύδατα».
«Είναι σχεδόν αδιανόητο ότι κάτι τέτοιο θα μπορούσε να έχει διαπραχθεί από ένα ευρωπαϊκό Λιμενικό, από αξιωματικούς ορκισμένους να προστατεύουν την ανθρώπινη ζωή στη θάλασσα – οι οποίοι [παρόλα αυτά] ξυλοκόπησαν άοπλους αμάχους που ζητούσαν προστασία», σχολίασε η Aegean Boat Report, σημειώνοντας ότι έμεινε σε επαφή με τις προσφύγισσες και τους πρόσφυγες επί της λέμβου ώς και τον εντοπισμό τους από το τουρκικό Λιμενικό στις 3:35 της ίδιας ημέρας.
Η παραπάνω καταγγελία θα πρέπει να διερευνηθεί από τις ελληνικές Αρχές και θέτει ζήτημα παραβίασης του διεθνούς δικαίου, καθώς η επαναπροώθηση προσφύγων απαγορεύεται από το άρθρο 33 της Σύμβασης του 1951 για το Καθεστώς των Προσφύγων, γνωστή και ως Σύμβαση Γενεύης.
Υπενθυμίζουμε ότι στις 21 Φεβρουαρίου 2022 η Ύπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (UNHCR) προχώρησε σε δημόσια τοποθέτηση, εκφράζοντας «τη βαθιά ανησυχία της για τον αυξανόμενο αριθμό των περιστατικών βίας και των σοβαρών παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων ενάντια σε πρόσφυγες και μετανάστες που λαμβάνουν χώρα στα σύνορα διάφορων ευρωπαϊκών χωρών, με αρκετά από αυτά να έχουν οδηγήσει σε τραγικές απώλειες ανθρώπινων ζωών».
Η δήλωση έκανε συγκεκριμένη αναφορά στην Ελλάδα, περίοδο κατά την οποία αυξάνονται οι μαρτυρίες και οι μαρτυρίες για παράνομες επαναπροωθήσεις μεταναστών στα ελληνικά σύνορα: «Είμαστε εξαιρετικά θορυβημένοι από τις επαναλαμβανόμενες και συστηματικές αναφορές από τα χερσαία και θαλάσσια σύνορα της Ελλάδας με την Τουρκία, όπου η Ύπατη Αρμοστεία έχει καταγράψει σχεδόν 540 περιστατικά άτυπων επιστροφών από την Ελλάδα από τις αρχές του 2020», τόνισε σχετικά ο Ύπατος Αρμοστής Φιλίπο Γκράντι, προσθέτοντας: «Υπάρχουν μαρτυρίες ανθρώπων που έχουν εγκαταλειφθεί στη μέση της θάλασσας πάνω σε φουσκωτές σχεδίες ή που έχουν αναγκαστεί να πέσουν στο νερό, κάτι που φανερώνει ανάλγητη αδιαφορία απέναντι στην ανθρώπινη ζωή. Τουλάχιστον τρία άτομα αναφέρεται ότι έχουν χάσει τη ζωή τους σε τέτοια περιστατικά από τον Σεπτέμβριο του 2021 στο Αιγαίο, με πιο πρόσφατο ένα περιστατικό τον Ιανουάριο».
Σε ένα Κράτος Δικαίου οι Αρχές οφείλουν να απόσχουν από παράνομες επαναπροωθήσεις προσφύγων και μεταναστών από την επικράτειά τους. Ως εκ τούτου, και στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου, η Ελλάδα πρέπει να εξασφαλίζει αποτελεσματικές διαδικασίες διεθνούς προστασίας, οι οποίες θα προστατεύουν τους αιτούντες από πόλεμο, ανελεύθερα και αντιδημοκρατικά καθεστώτα και άλλους κινδύνους που διατρέχουν στις χώρες προέλευσης.
Όπως έχει σημειώσει και η Ύπατη Αρμοστεία, το ευρωπαϊκό δίκαιο επιτάσσει ότι τα μέτρα επιτήρησης των συνόρων πρέπει να εφαρμόζονται σε πλήρη συμμόρφωση με τα ανθρώπινα δικαιώματα και το προσφυγικό δίκαιο, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης του 1951, ενώ τα «κράτη πρέπει να τηρούν τις δεσμεύσεις τους και να σέβονται τα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα, όπως το δικαίωμα στη ζωή και το δικαίωμα στο άσυλο».
Ωστόσο, η προαναφερόμενη καταγγελία, η οποία θα πρέπει να διερευνηθεί από τις ελληνικές Αρχές, εγείρει ζήτημα παραβίασης του διεθνούς δικαίου και του άρθρου 33 της Σύμβασης του 1951 για το Καθεστώς των Προσφύγων, το οποίο απαγορεύει τις επαναπροωθήσεις.
Αριθμός Λογαριασμού: 1100 0232 0016 560
IBAN: GR56 0140 1100 1100 0232 0016 560
BIC: CRBAGRAA
Στον αγώνα μας για Λογοδοσία και Διαφάνεια, απέναντι σε οτιδήποτε υπονομεύει τις αρχές της Δημοκρατίας και του Κράτους Δικαίου.
Γιατί η Δημοκρατία δεν είναι αυτονόητη.
Είναι στο χέρι μας να μη στεκόμαστε απαθείς ή κυνικοί.
Δες πώς μπορείς να μας βοηθήσεις, εδώ!