Νομοθετική διαδικασία 2025: Προβληματισμοί σχετικά με τις τροπολογίες

Προς διασφάλιση του σκοπού της καλής νομοθέτησης, διατάξεις του Συντάγματος, του Κανονισμού της Βουλής και του ν. 4622/2019 ρυθμίζουν ζητήματα σχετικά με τη νομοπαρασκευαστική/νομοθετική διαδικασία και θέτουν ορισμένους κανόνες που πρέπει να ακολουθούνται κατά την σύνταξη, κατάθεση και ψήφιση ενός νομοσχεδίου ή μίας τροπολογίας. Το πως, πότε και με ποιο περιεχόμενο (θα πρέπει να) κατατίθενται, συζητούνται και ψηφίζονται οι υπουργικές τροπολογίες ρυθμίζεται μεταξύ άλλων από το άρθρο 74 παρ. 5 του Συντάγματος και τα άρθρα 87, 88 και 101 παρ. 5 του Κανονισμού της Βουλής.

Στο πλαίσιο αυτό προβλέπεται, μεταξύ άλλων, ότι οι τροπολογίες:

α) πρέπει να σχετίζονται με το κύριο αντικείμενο του νομοσχεδίου ή της πρότασης νόμου και

β) κατατίθενται τρεις τουλάχιστον ημέρες πριν από την έναρξη της συζήτησης στην Ολομέλεια, στο κατά το άρθρο 71 Τμήμα ή στην αρμόδια διαρκή επιτροπή. 

Παρά τις ως άνω προβλέψεις, η κατάθεση εκπρόθεσμων ή/και άσχετων τροπολογιών φαίνεται να μην αποτελεί μεμονωμένο φαινόμενο (και) κατά το έτος 2025. Αναφέρεται σε αυτό το σημείο ότι για τις ανάγκες του παρόντος:

• i) ως «εκπρόθεσμες» λογίζονται οι τροπολογίες που κατατίθενται είτε την ίδια είτε την προηγούμενη ημέρα της ψήφισης του νόμου ή της έναρξης της συζήτησης στην Ολομέλεια της Βουλής (στις περιπτώσεις που έλαβαν χώρα περισσότερες συνεδριάσεις για τη συζήτηση και ψήφιση του νόμου) και
• ii) ως «άσχετες» λογίζονται οι τροπολογίες που περιείχαν (και) διατάξεις που δεν σχετίζονταν άμεσα με το κύριο αντικείμενο του νόμου. Ειδικότερα, προκειμένου να θεωρηθεί μία τροπολογία ως άσχετη θα πρέπει σωρευτικά: α) να κατατέθηκε από διαφορετικό του επισπεύδοντος το νόμο υπουργείο ή από περισσότερα υπουργεία ή να κατατέθηκε μεν από το επισπεύδον το νόμο υπουργείο αλλά να περιείχε και διατάξεις που ρύθμιζαν ζητήματα που δεν σχετίζονταν άμεσα με το αντικείμενο (ή έστω κάποιο από τα αντικείμενα) που ρύθμιζε το αντίστοιχο σχέδιο νόμου που τέθηκε σε διαβούλευση και β) οι διατάξεις της να συμπεριελήφθησαν τελικά σε μέρος ή ενότητα ή κεφάλαιο του (ψηφισθέντος σχεδίου) νόμου, το οποίο φέρει τίτλο που περιέχει φράσεις όπως «λοιπές/άλλες διατάξεις», «λοιπές/άλλες επείγουσες διατάξεις», «διατάξεις/ρυθμίσεις αρμοδιότητας του Υπουργείου», «ειδικότερες διατάξεις» κ.ο.κ.